Ankara ziyareti sonrası Taliban’dan son dakika Türkiye açıklaması
43 okunma

Ankara ziyareti sonrası Taliban’dan son dakika Türkiye açıklaması

ABONE OL
Ekim 16, 2021 10:26
Ankara ziyareti sonrası Taliban’dan son dakika Türkiye açıklaması
0

BEĞENDİM

ABONE OL

Türkiye ziyaretinde Anadolu Ajansı’na mülakat veren Taliban hükümetinin Dışişleri Bakanı Emirhan Muttaki, Afganistan ve Türkiye’nin tarihsel bağlarına değinerek, Türkiye’nin Afganistan’ın kalkınmasında iyi bir rol alabileceğini söyledi.

Dışişleri Bakanlığının daveti üzerine temaslarda bulunmak üzere beraberindeki kurulla perşembe günü Türkiye’ye gelen Taliban hükümetinin Dışişleri Bakan Vekili Muttaki, Anadolu Ajansı muhabirinin sorularını cevapladı.

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ile Afganistan’daki mevcut siyasi vaziyeti ve iki ülke arasındaki ilişkileri görüştüklerini aktaran Muttaki, Taliban’ın resmen tanınması ve Amerika Birleşik Devletleri tarafından bloke edilen Afganistan’a ait varlıklarla ilgili mevzuların da gündeme geldiğini söyledi.

“BAKAN ÇAVUŞOĞLU’YLA GÖRÜŞMELER POZİTİFTİ”

Afganistan’a ait varlıkların dondurulmasının beynelmilel yasalara ve insan haklarına ters olduğunu kaydolan Muttaki, Bakan Çavuşoğlu ile görüşmesini, “Karşılıklı hoş iletiler verildi. Afganistan hükümeti ve milleti mevzusunda görüşleri pozitifti” şeklinde özetledi.

ALİ ERBAŞ ZİYARETİNİ DE DEĞERLENDİRDİ

Diyanet İşleri Başkanı Prof. Dr. Ali Erbaş ile de verimli bir görüşme gerçekleştirdiklerini aktaran Muttaki, “Ayrıca insani desteklerle ilgili Türkiye Kızılay yetkilileriyle bir araya geldik. Türkiye’nin birçok ülkeye destek yaptığı konuşuldu ve kış gelmeden Afganistan ulusuna destek yapılmasını konuştuk. Yine İçişleri Bakanlığı yetkilileriyle de görüştük. Ziyaretimiz çok iyi geçti. Onlar bizi iyice dinlediler, biz de onları iyice dinledik. Allahın İzniyle gelecekte bu cins oturumları Kabil’de de gerçekleştiririz” diye konuştu.

Muttaki, bazı Batı ülkeleriyle temas halinde olduklarını ve bu ülkeleri de ziyaret edebileceğini söyledi.

“TÜRKİYE, AFGANİSTAN’I KALDIRMADA İYİ BİR ROLE SAHİP OLABİLİR”

Muttaki, Anadolu Ajansı muhabirinin, “Türkiye sizin için diğer ülkelerden değişik olarak ne anlam ifade ediyor?” sualine verdiği cevapta, Türkiye’nin iyi bir ekonomiye ve aktif faaliyet gösteren bir hükümete sahip olduğunu, dünyada özellikle de İslam dünyasında etkili bir diplomasi yürüttüğünü dile getirdi.

Afganistan ve Türkiye’nin iki Müslüman ülke olarak tarihsel yakınlıkları olduğunu aktaran Muttaki, “Türkiye sahip olduğu imkanlarla Afganistan’da değişik alanlarda; örneğin, yatırım ve bazı projeleri yaşama geçirme mevzusunda ve Afganistan’ı yenileme, restore etme çalışmalarında iyi bir role sahip olabilir. Tüm alanlardan faydalanabilir” dedi.

Emirhan Muttaki, açıklamalarında Afganistan ekonomisinin düzelmesi için beynelmilel desteklerin ve hükümetlerinin resmi olarak tanınmasının ehemmiyetine sık sık işaret etti.

“BLOKE EDİLEN REZERVLER YARDIM PARALARIYDI”

Muttaki, Afganistan’a ait olup Amerika Birleşik Devletleri tarafından bloke edilen rezervlerin, ülkenin imarı için başka devletlerin gönderdiği paralar olduğunu söyledi.

Muttaki, bu paralara erişebilmeleri ismine Türkiye makamlarından destek isteyip istemediklerine ilişkin, daha evvel hükümet çalışanlarının ücretlerinin dayanaklar sayesinde ödendiğini kaydetti.

Halihazırda eski Afganistan Cumhurbaşkanı Eşref Gani döneminden kalma 500 bin memurun olduğunu ve bu yarıyılda ödenmeyen tüm ücretler de dahil olmak üzere memur ücretlerini imkanlar dahilinde ödediklerini anlatan Muttaki, şunları söyledi:

“Gerçek sual şu ki; neden bu paralar bloke edildi? Afganistan milleti ne yaptı? Ne yanılgı işledi de bu para bloke ediliyor ve insanların hakkı verilmiyor? Diğer taraftan Amerika Birleşik Devletleri ve diğer ülkeler ‘Afganistan’a insani destek yapılmalı ve insan haklarına riayet edilmeli’ diyorlar. Diğer taraftan da takribî 40 milyon popülasyonlu Afgan milletini temel ihtiyaç maddeleri olmaksızın güç vaziyette vazgeçiyorlar. Türkiye, beynelmilel alanda hukukun işletilmesi konusundaki girişimleriyle önemli bir ülke. Bu sebeple mevzuyu Türk makamlarıyla hisseleştik. Onlar da dünkü basın buluşmasında bu mevzuyu ön tasarıya çıkarttılar. Gelecek günlerde de bu mevzuya ehemmiyet verilmesini ümit ediyorum.”

Muttaki, ülkedeki ekonomik meselelerin çözümü ismine dünya devletlerini dayanağa çağırdı ve bu doğrultuda yapılacak gayretlerle bloke edilen rezervlerin ekonomiye kazandırılabileceğini söyledi.

“TANINMAMA, AFGANİSTAN HALKININ HAKLARININ GASBEDİLMESİDİR”

Afganistan’da Taliban hükümetinin henüz hiçbir devlet tarafından tanınmamasını “Afganistan ulusunun haklarının gasbedilmesi” olarak belirleyen Muttaki, şu değerlendirmeyi yaptı:

“Son günlerde yaptığımız buluşmalarda, Doha’da Amerika Birleşik Devletleri ve Avrupa Birliği heyetleriyle yaptığımız buluşmalarda ve Türkiye’de gerçekleştirdiğimiz buluşmalarda dile getirdiğimiz üzere; dünyada öyle devletler heyetti ki bunlardan kimileri efor kullanarak, darbeyle veya tek kişinin veya ailenin hükümran olduğu seçimlerle gerçekleşti. Neden bunlar resmen tanınıyor da Afganistan’daki fiili devlet tanınmıyor? Bize göre bu vaziyet, Afganistan ulusunun haklarının gasbedilmesidir. Bu gidişatın Afganistan ekonomisine negatif etkisi oluyor. Amerika Birleşik Devletleri’deki para vazgeçilmelidir. Şayet ekonomisi düzelirse Afganistan, bölgede ekonomik ve ilişkilerin güçlendirilmesi bağlamında çok önemli pozitif bir rol oynayabilir. Bizim bölge ve büyük ülkelerden isteğimiz; Afganistan ulusunun hakkı yenmesin, zulmedilmesin, tehdit edilmesin, baskı altına alınmasın, muhasara altına alınmasın. Bu mevzuda herkes destekçi olmalı ve zati Afganistan hükümetinin de işleri yavaş yavaş düzelmekte ve daha iyiye gitmekte.”

“RESMEN TANIMA ZAMAN ALABİLİR”

Resmen tanınmış gibi birçok ülke ile etkileşimde olduklarını kaydolan Muttaki, bu devletlerle birçok mevzuda iş birliği yaptıklarını belirterek “Afganistan heyetleri de bu derecede karşılanıyor. Kabil’de çeşitli ülkelerden birçok büyükelçiliği sarih. Tabii resmen tanımayı ilan etmeleri biraz zaman alabilir. Afganistan devletiyle iyi ilişiklilere sahip komşu veya bölge ülkelerinin bu mevzuda öne çıkmasını isteriz” dedi.

“YARDIMLAR İŞBİRLİĞİNİN GÖSTERGESİ”

Birçok ülkeden Afganistan’a insani destek gönderildiğini ve bunların dağıtıldığını kaydolan Muttaki, son günlerde Amerika Birleşik Devletleri ve AB heyetleriyle yaptıkları görüşmelerde de destek lafı aldıklarını belirtti.

AB’nin 1 milyar dolardan fazla insani destek lafı verdiğini ve Cenevre Konferansı’nda da bu miktarda destek yapılması kararı alındığını aktaran Muttaki, “Bu, dünya ülkelerinin bizimle iş birliğini ortaya koyuyor. Dünya ülkelerinin bizimle ilişkileri günden güne daha da iyileşiyor. Bu desteklerin ekonomik alanda pozitif etkisi var” diye konuştu.

“ÜLKEDEN AYRILAN AFGANLARIN GERİ DÖNÜŞLERİ İÇİN EKONOMİ DÜZELMELİ”

Kronik meseleler nedeniyle ülkeyi terk eden Afganların geri dönüşleri için ekonominin iyi olması gerektiğinin altını çizen Muttaki, bu kişilerin güvenlik meseleleri değil, ekonomik meseleler nedeniyle ülkeyi terk ettiğini ileri sürdü.

Krizin milleti göçe zorlamaması gerektiğini belirten Muttaki, “Biz bu mevzuda, Afgan ulusunun refahının Afganistan’da temin edilmesi için çalışıyoruz. Afganistan’dan başka ülkelere gidenler ne güvenlik ne de siyasi meseleler sebebiyle gidiyor. Ekonomik meseleler nedeniyle gidiyor. Biz Afganların ülkelerinde iyi hayata sahip olmalarını istiyoruz. Bizim kimseyle bir meselemiz yok. Güvenlik meseleyi yok, siyasi sebeplerle kimseye güçlük çıkarılmıyor ve hasar verilmiyor. Benim tüm Afganlara iletim, ülkesine dönen evine dönmüş olur ve hiçbir tehlikeyle karşılaşmaz” diye konuştu.

“ÇİN, İSLAMİ USULLERE UYARAK YATIRIM YAPABİLİR”

Taliban’ın Afganistan hükümetini devralmasıyla ülkede Çin hakimiyetinin çoğaldığına yönelik eleştiriler mevzusunda ise Muttaki, 40 sene sonra tüm ülkeyi hakimiyet eden bir hükümetin kurulduğunu, güvenlik meselesinin çözüldüğünü ve yatırım için etrafın uygun olduğunu aktardı.

Muttaki, “Biz, Afganistan’ın çıkarlari kapsamında milli, beynelmilel hukuk ve İslami usuller çerçevesinde, Afganistan’a iktisadi ve diplomatik usulle gelen herkesle çalışmaya hazırız” dedi.

Çin’in Afganistan’a komşu ve kendileriyle iyi ilişkileri olan bölgede etkili bir ülke olduğunu kaydolan Muttaki, “İsterlerse onlarla görüşmeler gerçekleştiririz. Şayet onlar Afganistan’da geçerli İslami usul ve yasalara uygun usullere riayet ederek ülkede projeler gerçekleştirmek isterlerse bizim için bir mesele mevzubahisi değildir. Aynı şekilde diğer komşu ve bölge ülkeleri de Afganistan’a gelsinler ve girişimlerde bulunsunlar. Biz, bazı ülkelerle daha evvelden başlayan ve yarım kalan projelerin bitirilmesini de istiyoruz” ifadelerini kullandı.

“AFGANİSTAN’DAKİ YENİ DEVLETİN RESMEN TANINMAMASI DEAŞ’A YARIYOR”

Dışişleri Bakanı Vekili Muttaki, ülkesinde son yarıyılda artan hücumlarla gündeme gelen DEAŞ tehdidine ilişkin de Taliban yönetimiyle ülkede güvenliğin sağlandığını, bu doğrultuda herhangi bir tehdidin bulunmadığını korundu. Muttaki, şunları kaydetti:

“Camiler ve sokaklarda hamleler düzenliyorlar. Siz de hak verirsiniz ki, tam cami ve caddelerin güvenliğini sağlamak kolay bir iş değil. Silahlı eforu, güçlü değil. Afganistan’da herhangi bir yere sahip değiller. Afganistan hükümetine bu yolla beynelmilel baskı yapılıyor. Bu propaganda da DEAŞ’ın işine yarıyor. Afganistan’daki yeni devletin resmen tanınmaması DEAŞ’a yarıyor. Dünya ülkeleri bir taraftan Afgan milletini hakimiyet edin, göç etmesinler diyor. Bir yandan da hükümeti resmen tanımayarak DEAŞ’a moral veriyorlar. Bu vaziyet ne Afganistan ne de dünyanın menfaatine bir gidişattır.”

DEŞAK SALDIRILARI YASAKLANACAK

Afganistan’da Şiilere yönelik hücumlarla ilgili, Sünni camilerinde alınan güvenlik önlemlerini Şii camilerinde de almakla mükellef olduklarını kaydolan Muttaki, “Hükümet, Afganistan’da yaşayan herkesin güvenliğini temin etmekle mükelleftir. Biz güvenliğin sağlanması için tüm gayretimizi gösteriyoruz. Kunduz veya Kandahar’daki gibi hadiseler, güvenliğin alınması güç olan camilerde alana geldi. Bundan sonra camilerin de güvenliğinin sağlanması için özel mücadele sarf edilecektir. İstihbarat birimlerimiz bu mevzuyla ilgili daha aktif çalışacaklar. Gelecekte milletin dayanağı ve yetkililerin dikkatiyle bu gibi hücumların önü alınacaktır” değerlendirmesinde bulundu.

Afganistan’da güvenlik meselesinin sona erdiğini korunan Muttaki, “Taliban yönetimi, asker ve polis gibi muhalifler için bağışlama ilan etti. Onlar da yaşantılarına devam ediyor. Bize göre öyle ciddiye alınacak bir risk mevzubahisi değil. Ekonomi mevzusu ve dünya ülkeleriyle ilişkiler önemli. Devlet güçlenmeli nizam oturmalı ki, alana gelebilecek meselelerle başa çıkabilmeli” ifadelerini kullandı.

“Amerika Birleşik Devletleri İLE DİPLOMATİK İLİŞKİ İÇİNDE OLMAZK İSTİYORUZ”

Amerika Birleşik Devletleri’ye ekonomik ve diplomatik ilişkiler içinde olmak istediklerini ilettiklerini ve Washington yönetiminin Afganistan’ın kalkınmasında etkin bir rol oynamasını istediklerini kaydolan Muttaki, “Tabii ki, askeri güçlerinin olmasını istemiyoruz. Afganistan’ın bağımsızlığını tartışılır hale getirmek istemiyoruz. Doha’da yapılan uyuşmada Amerika Birleşik Devletleri’nin Afganistan’ın kalkınmasında yer alabilmesi bulunuyor” dedi.

Rusya ile de iyi ilişkilere sahip olduklarını kaydolan Muttaki, Taliban heyetinin Afganistan’daki gelişmeleri mevzu edinecek Moskova Konferansı’na gideceğini ve Afgan ulusunun iletisini dünyaya ileteceğini kaydetti.

Muttaki, “Beklentimiz, bu konferansta asıllar gün suratına çıkarılsın, Afganistan ulusunun ihtiyaçları mevzu edilsin, devleti güçlendirmek için iş birliği yapılsın ve iyi bir konferans gerçekleştirilsin” diye konuştu.

Muttaki, Tacikistan ile de ciddi bir mesele yaşamadıklarını, medyanın bazı yetkililerin açıklamaları geliştirdiğini korunarak “Şayet bir mesele olursa bunu röportaj, diplomasi ve karşılıklı kavrayış çerçevesinde halletmek isteriz” ifadesini kullandı.

Muttaki, “Pakistan hududu meselesiyle ilgili İslamabad yönetimiyle bir görüşme mevzubahisi oldu mu?” sualini şöyle yanıtladı:

“Pakistan’la iyi ilişkiler içerisinde olmak istiyoruz. Özellikle ekonomik ilişkilerde. Zira milyonlarca Afgan, Pakistan’da muhacir olarak yaşıyor. İki ülke arasında iyi bir ticaret var. Takribî 2 bin 400 kilometre uzunluğunda hududumuz var. Bu sebeple bizim hem diplomasi hem de ekonomik alanda iyi ilişkilere sahip olmamız gerekiyor.”

Muttaki, Pakistan’ın uçak bilet fiyatlarını yükseltmesi, Taliban’ın buna tepki göstermesi ve Pakistan hava yollarının Kabil uçuşlarını iptal etmesiyle gelişen meseleyle ilgili de “Bu çok önemli bir mevzu değil. Afganistan devletinin Pakistan’dan talebi, Taliban yönetiminin iş başına gelmeden önceki uçak bilet tarifesini uygulamasıdır” değerlendirmesini yaptı.

Muttaki, önceki hükümet döneminde Dışişleri Bakanlığı personelini gözden geçirdiklerini belirterek “Onların tamamı bizimle çalışmaya devam ediyor. Afgan ulusundan eğitimli ve yetenekli kişiler. Onlar bizim kardeşlerimiz, bizim onlarla hiçbir meselemiz yok” dedi.



En az 10 karakter gerekli


HIZLI YORUM YAP

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.